Wie AI gebruikt in Excel, merkt het snel: formules bedenken kost vaak meer tijd dan je zou willen. Je weet ongeveer wat je wilt, maar niet altijd welke functie erbij hoort of hoe je de formule goed opbouwt.
Precies daar kan AI veel tijd besparen. Tenminste, als je de juiste prompt gebruikt.
In dit artikel krijg je praktische AI-prompts voor Excel-formules die je direct kunt inzetten. Niet vaag, maar gericht op situaties die veel Excel-gebruikers dagelijks tegenkomen.
Waarom AI handig is bij Excel-formules
Excel kent enorm veel functies. Soms weet je dat er een oplossing is, maar niet welke formule daarbij past. Of je hebt al een formule, maar die werkt nét niet goed.
AI kan dan helpen met:
- het bedenken van de juiste formule
- het uitleggen van een bestaande formule
- het omzetten van een complexe formule naar iets simpels
- het oplossen van fouten
- het kiezen tussen meerdere mogelijkheden
De kwaliteit van het antwoord hangt vooral af van hoe duidelijk je prompt is.
Wat je in een goede prompt voor formules zet
Een sterke prompt voor Excel-formules bevat meestal vier onderdelen:
1. Wat er in je kolommen staat
Noem duidelijk welke gegevens in welke kolommen staan.
2. Wat het resultaat moet zijn
Beschrijf precies wat Excel moet teruggeven.
3. Waar de uitkomst moet komen
Bijvoorbeeld in kolom C, in cel D2 of in een hulpkolom.
4. Welke versie of notatie je wilt
Bij Excelleren is dit extra belangrijk. Zet er dus bij:
- gebruik Nederlandse Excel-notatie
- gebruik puntkomma’s
- geef alleen de formule of juist ook uitleg
8 AI-prompts voor Excel-formules
Hieronder staan prompts die je bijna letterlijk kunt overnemen.
1. Tekst samenvoegen
Ik heb in kolom A voornamen en in kolom B achternamen. Geef de formule om in kolom C de volledige naam te maken met een spatie ertussen. Gebruik Nederlandse Excel-notatie.
2. Voorwaarde controleren
In kolom A staat de omzet. Als de omzet hoger is dan 1000, wil ik in kolom B de tekst ‘Hoog’ en anders ‘Normaal’. Geef de formule in Nederlandse Excel-notatie.
3. Waarde opzoeken
Ik heb in kolom A een productcode en in een andere tabel staan productcode en prijs. Geef de beste formule om de prijs op te zoeken op basis van de productcode. Gebruik Nederlandse Excel-notatie en leg kort uit waarom deze formule geschikt is.
4. Datum vergelijken
In kolom A staat een datum. Ik wil in kolom B zien of deze datum in het verleden of in de toekomst ligt ten opzichte van vandaag. Geef de formule in Nederlandse Excel-notatie.
5. Lege cellen opvangen
Geef een Excel-formule die in kolom C een berekening maakt met A en B, maar niets toont als A of B leeg is. Gebruik Nederlandse Excel-notatie.
6. Duplicaten signaleren
In kolom A staan klantnummers. Geef een formule om te controleren of een klantnummer vaker voorkomt. Ik wil in kolom B ‘Dubbel’ zien als het nummer al eerder voorkomt.
7. Fouten afvangen
Geef een formule die een zoekopdracht uitvoert, maar in plaats van een foutmelding de tekst ‘Niet gevonden’ toont. Gebruik Nederlandse Excel-notatie.
8. Formule laten uitleggen
Leg deze formule stap voor stap uit in gewone taal: [plak formule]. Gebruik korte uitleg voor een beginner.
Zo maak je een prompt nog beter
De beste resultaten krijg je als je niet alleen vraagt om een formule, maar ook om context en vorm.
Een zwakke prompt is:
Geef een formule voor Excel.
Een veel betere prompt is:
In kolom A staat een startdatum en in kolom B een einddatum. Ik wil in kolom C het aantal dagen verschil berekenen. Geef alleen de formule, in Nederlandse Excel-notatie, met puntkomma’s.
Dat scheelt vaak meteen een extra correctieronde.
Laat AI ook meedenken over de beste formule
Een slimme stap is dat je AI niet alleen om een formule vraagt, maar ook om een keuze.
Bijvoorbeeld:
Ik wil een waarde opzoeken in Excel. Geef de beste formule hiervoor in moderne Excel, en noem ook een alternatief voor oudere Excel-versies.
Dat is handig, omdat je dan niet alleen een oplossing krijgt, maar ook beter begrijpt waarom die oplossing past.
Gebruik AI niet blind
AI is handig, maar controle blijft nodig. Zeker bij Excel-formules.
Let vooral op deze punten:
Controleer functienamen
Soms geeft AI Engelse functienamen terwijl jij Nederlandse Excel gebruikt.
Let op scheidingstekens
In Nederlandse Excel gebruik je meestal puntkomma’s in plaats van komma’s.
Test met een klein voorbeeld
Probeer de formule eerst op een paar rijen voordat je hem op je hele bestand loslaat.
Kijk of de logica klopt
Een formule kan technisch werken, maar toch niet precies doen wat jij bedoelde.
Slimme standaardprompt voor dagelijks gebruik
Deze prompt kun je steeds opnieuw gebruiken:
Ik werk in Excel met de kolommen [kolommen]. Ik wil [doel]. Geef de beste formule in Nederlandse Excel-notatie met puntkomma’s en leg kort uit hoe de formule werkt.
Dat is vaak al genoeg om snel tot een bruikbaar antwoord te komen.
Conclusie
AI is geen vervanging van Excel-kennis, maar wel een snelle versneller. Vooral bij formules kan dat veel tijd besparen. Je hoeft niet elke functie uit je hoofd te kennen, zolang je maar duidelijk kunt omschrijven wat je wilt bereiken.
Met goede prompts wordt AI in Excel een praktische hulp in plaats van een gokmachine.
Wil je hier echt handig mee leren werken? In een volgend artikel ga ik dieper in op data opschonen met AI. Later verschijnt hierover ook een praktisch Excelleren-boek.